Meer dan in bijvoorbeeld de Verenigde Staten hebben wij, Nederlandse christenen, de neiging in onze schulp te kruipen als we worden geconfronteerd met oppositie vanuit het ongeloof. We hebben de indruk een bijna verdwijnende minderheid te zijn, die door onze omgeving wordt bekeken als rariteit of zelfs als gevaarlijk vanwege vermeend fundamentalisme. Daarbij vergeten we even dat het christelijk geloof wereldwijd nog steeds de snelst groeiende godsdienst ter wereld is en de westerse wereld uniek is in haar atheïsme.

Willem Ouweneel kruipt niet in zijn schulp. In maart getuigde hij daarvan in een openbaar debat met Paul Cliteur, die er meermalen openlijk blijk van geeft zeker te weten dat er geen God of god bestaat. Van Cliteur is ook de uitspraak dat Socrates voor de westerse cultuur belangrijker is geweest dan Jezus. Ouweneel nam de handschoen op, zoals hij dat ook doet in zijn boek De God die is. Daarin noemt hij zichzelf een christen-theïst, iemand die vanuit zijn hele wezen gelooft in de Drie-enige God van de Bijbel.

Op dat existentiële legt Ouweneel voortdurend de nadruk. Mijn Godsgeloof is oneindig veel méér dan een intellectuele kwestie, zegt hij. Het gaat om een diep doorleefde zaak. Het bestaan van mensen wordt er positief door veranderd. Inderdaad hebben zeer veel mensen getuigd dat zij verlost werden van verslavingen, moreel slecht gedrag, misère en ziekten nadat zij zich hadden opengesteld voor het evangelie van Christus. Atheïsten daarentegen zullen moeite hebben ook maar enkelingen te vinden die hetzelfde kunnen zeggen over het effect van hun overgang naar bewust ongeloof.

In Jezus geopenbaard

Toch volstaan volgens Ouweneel allerlei logische argumenten en getuigenissen over Godservaringen – hoe zinvol ook – niet in de discussie met het atheïsme. Hoe kan immers voor iedereen zonneklaar worden aangetoond dat zulke ervaringen afkomstig zijn van een buiten het eigen bewustzijn functionerende werkelijkheid? Wezenlijk in het debat is daarom de vaste overtuiging dat de levende God zich aan de mens heeft bekendgemaakt.

Natuurlijk wordt in de discussie dan onmiddellijk de vraag gesteld hoe de theïst weet dat dit laatste inderdaad is gebeurd. Ouweneel wijst in dat verband op zowel het uitwendige getuigenis van de Bijbel dat zij Gods Woord is, als het inwendige getuigenis van de Heilige Geest (in het hart van de gelovige). Omdat de Koran daarentegen ,,in verregaande mate berust op een verdraaiing van de zoveel oudere bijbeltekst’’ kan Ouweneel het heilige geschrift van de moslims ,,niet serieus nemen als goddelijk boek’’.

Hij benadrukt dat de Persoon van Jezus de ,,meest indrukwekkende, meest indringende manier’’ voor God is om zich te openbaren. Jezus kwam in eigen Persoon tot ons. Het hoofdstuk over Christus vormt naar mijn mening het hoogtepunt van Ouweneels boek.

Steun in de rug

Ouweneel heeft veel gaven van God gekregen. Ik ken hem als prettig in de omgang, geestig, een boeiend spreker, veelzijdig, iemand die altijd wat te vertellen heeft. Intellectueel mag hij er zijn. Hij promoveerde in drie wetenschappelijke disciplines: natuurwetenschappen, filosofie en theologie. Zijn belezenheid is indrukwekkend. Hartverwarmend is daarbij zijn overtuiging dat ook de wetenschap ingebed dient te zijn in bijbelse wijsheid en de hoogste waarheden niet bij een of andere wetenschap te vinden zijn.

Ouweneel zegt zijn apologetische boek vooral te hebben geschreven voor hen die ten aanzien van theïstische dan wel atheïstische ideeën hun mind nog niet hebben opgemaakt. ,,Hun vraag ik zich open te stellen voor de feiten en argumenten die in dit boek naar voren worden gebracht.’’ Duidelijk lijkt me echter dat De God die is door een bredere lezerskring gebruikt kan worden. Juist met het oog op de mogelijk wijdverbreide schroom bij christenen hun hoop in Christus naar buiten toe te onderbouwen en te verdedigen (1 Petr. 3:15) is het plezierig dat ons nu steun in de rug wordt gegeven door het vele materiaal dat Ouweneel aandraagt.

In niet altijd even eenvoudige hoofdstukken – Ouweneel schrijft overigens toegankelijk – loopt de auteur al discussiërend een aantal zogenaamde ‘godsbewijzen’ langs. Daarbij komen we uiteraard Thomas van Aquino tegen en worden we geconfronteerd met de gedachte dat er een god moet zijn omdat a) er wel een oneindige eerste oorzaak moet zijn, b) de wereld een ontwerp vertoont en c) onze morele overtuigingen een Morele Wetgever vooronderstellen. Ook gaat Ouweneel in gesprek met Sigmund Freud, die stelde dat God niets anders is dan een onbewuste wensdroom (projectietheorie).

Beperkt waarnemingsvermogen

Sterk is Ouweneels waarschuwing toch vooral oog te hebben voor de beperkingen van de natuurwetenschap en de overtuiging dat de grens van onze kennis van de werkelijkheid identiek is met de grens van onze zintuiglijke vermogens. Ik genoot in dat verband van de illustratie over de bijziende spinnen in het bos, gebruikt om aan te tonen dat er veel méér is dan wij kunnen zien, voelen, tasten en begrijpen. De boswachter is er echt wel. Maar het waarnemingsvermogen van de spinnen is te beperkt. Hoe waar overigens is Ouweneels constatering dat als regel alleen zij die God graag willen zien, Hem zullen gewaarworden.

Niemand die in apologetiek geïnteresseerd is – en waarom zouden wij dat niet allemaal kunnen zijn? – kan heen om De God die is. Ouweneel gaat in op het probleem van het lijden en het evolutiedenken, terwijl aan het einde zestien bekende atheïstische vragen worden beantwoord. Een appendix over een tijdens een dienst van Jan Zijlstra genezen moeder en zoon vormt het slot van dit waardevolle boek.

meer informatie: klik hier